Hai căn gốc là vô minh (āvijjā) và ái dục (tanhā). Đó là 2 cái rễ tối tiềm tàng và khó diệt trừ nhất trong vòng luân hồi nghiệp quả. Chúng ta có thể lược giải như sau :

1/Vô minh.- Vô minh ngoài cái nghĩa là không phân biệt, lẫn lộn, thấy giả thành chân, như đã nói ở trên, nó còn là một tiềm lực gây ra trì trệ, ù-lỳ, phân tán, bất lực, xuôi theo chiều gió. Và gió đây là gió ái dục.

Do đó, vô minh chẳng những đã làm cho một chúng sinh lầm lạc, thoái hóa, hằng bám chặt với mê tối, nguyên trạng, mà nó còn ngăn chận, không cho tâm linh chúng sinh phát khởi được ý tưởng tiến hóa, hướng thiện. Nghĩa là vô minh tuy là khoen « đầu », nhưng nó cũng là khoen đa tương tác, tàng ẩn trong tất cả 12 khoen lập thành Thập Nhị Nhân Duyên.

2/Ái dục.- Ái dục ngoài cái thực chất, là có tiềm năng « giữ mãi tật mê và muốn » (ái=mê dính, giữ mãi, dục=tật muốn). Ái dục còn là nguồn gốc của vọng niệm. Nói cách khác, « vọng niệm là sản phẩm của ái dục ». Càng vọng niệm gió ái dục càng thổi mạnh, càng tăng. Và gió ái dục càng tăng thì vô minh càng được củng cố.

Hai căn gốc

1- Vô minh (căn hay lậu) : Không phân biệt.

2- Ái dục :   Vọng niệm.

 

Trang trước                                                                        Trang tiếp